Verklein je afvalberg door minder plastic te kopen

Mensen die mij kennen, weten dat ik al een tijdje bezig ben met onze afvalberg te verkleinen. Ik heb al eens geschreven over onze eerste stap: namelijk beginnen met composteren. Dat scheelt enorm veel afval in de gft-container en hopelijk kunnen we dit jaar dan eindelijk genieten van onze eigen aarde.

Een tweede stap die we een aantal jaren geleden hebben gezet – tegelijk met het composteren – is het zoveel mogelijk uitbannen van plastic (zakjes). De vraag waarom lijkt me heel duidelijk: slecht voor het milieu, zowel voor plant, dier als mens. Ook al lijkt deze individuele actie een druppel op een gloeiende plaat: het is in ieder geval een goed voorbeeld voor onze kinderen.

Het is lastig, plastic uitbannen, maar ook hier geldt: in kleine stapjes. Toen we ermee begonnen, hadden we nog een prullenbak met twee compartimenten: links voor plastic en rechts voor gft. Doordat we gingen composteren, hadden we de gft niet meer nodig, tenminste geen grote bak. Het gft past in een schaaltje en deze wordt iedere dag geleegd. Het plastic verzamelen we nu in een kleinere bak onder de gootsteen en zodoende werd de prullenbak overbodig.

Het eerste soort plastic wat gelijk in de ban werd gedaan, is: plastic tassen, boterhamzakjes, plastic rietjes, borden, bestek, bekertjes en plastic flessen waar geen statiegeld op zit. Dat was redelijk simpel, want daar waren makkelijk alternatieven voor te vinden:

Plastic tassen: (katoenen) boodschappentassen.
Boterhamzakjes: een broodtrommel of een glazen bakje.
Plastic borden, bestek en bekertjes: wat in de keukenkastjes ligt. Als we bijvoorbeeld gaan barbecuen en we hebben extra bestek, borden en kopjes nodig, dan gebruiken we onze campingset.
Plastic rietjes: sinds kort hebben we rvs rietjes. Maar we kunnen ook prima zonder.
Plastic flessen zonder statiegeld: we drinken water uit de kraan. Dit doen we inmiddels ook in het buitenland, als we op vakantie zijn of familiebezoek. We nemen dan een waterfilter mee. Daarmee filter je chemische stoffen, metalen, onzuiverheden en kalk uit het water.

Het tweede soort plastic wat we proberen te vermijden, is wat om etenswaren zit. Denk aan groente, fruit, brood, melk, kaas, yoghurt, boter, noten, meel, pitten, zaden, koek, snoep, etc. Een aantal dingen zijn inmiddels een gewoonte, zoals:

Groente en fruit: ik neem katoenen zakjes mee naar de (super)markt. Vaak neem ik het fruit of de groente los mee, zoals bananen, courgette, pompoen, witlof, paprika, bloemkool, prei etc. Je kunt nu ook in sommige supermarkten herbruikbare tasjes van biokatoen kopen.
Daarnaast hebben we natuurlijk nog onze moestuin. Deze zomer hebben we daar veel profijt van gehad. Je leert zo ook meer met de seizoenen mee te eten en je waardeert het eten veel meer. En: geen plastic afval!
Brood: we gaan naar de bakker met katoenen broodzakken. In het begin was het even wennen en vond ik het spannend. Maar na twee jaar is dat gevoel helemaal weg en vragen mensen mij weleens waar ik de broodzakken vandaan heb en of het brood niet droog wordt. Meestal koop ik drie broden, waar we een week mee doen. Die leg ik in de diepvries en elke keer haal ik er afgewogen porties uit. Het brood blijft gewoon goed in de katoenen zakken. Dat is mijn ervaring.
Meel, noten, pitten en zaden: ik koop vaak in bulk. Het meeste zit in papieren zakken. Soms zit er nog een plastic venstertje in de papieren zak, maar dat knip ik dan weg en gaat het in de plastic bak.
Kruiden: dat is verschillend. Sommige kruiden, zoals munt, bieslook en rozemarijn groeit in onze tuin. Dat gebruik ik vers en rozemarijn droog ik. De andere kruiden zitten vaak in glazen potjes of in navul plastic zakjes. Bouillon koop ik in glas.
Waterijsjes: sinds de zomer van 2017 hebben we siliconen calippo ijsvormen, in allerlei kleuren. Ik maak meestal sinaasappel- of meloen ijsjes.

Wat minder een gewoonte is (maar wat ik wel weer wil oppakken), is:
Kaas: in het begin, toen ik nog heel fanatiek was, ging ik iedere week naar de kaasboer. Daar kocht ik een pondje kaas, zonder verpakking of nam ik de kaas mee in een glazen bakje of kaasdoek. Deze gewoonte is verwaterd, maar sinds vorige week ben ik de draad weer aan het oppakken. Deze blog is ook een stok achter de deur!
Melk: daar heb ik tot heden nog geen goed alternatief voor. Vroeger hadden we de melkboer aan huis, die de melk in glazen flessen verkocht. Tegenwoordig zit alles in plastic of karton. Als alternatief voor melk heb ik weleens havermelk gemaakt, maar dat lust niet iedereen bij ons thuis. Melk tappen bij de boer is een optie om uit te proberen, maar ik weet niet of dit haalbaar is qua tijd en energie.
Yoghurt: dit kocht ik incidenteel bij de biowinkel in een glazen fles, met statiegeld. Alleen deze winkel is niet om de hoek, dus alleen als ik toevallig in de buurt ben, neem ik het mee.
Vlees(waren) en vis: met een eigen bakje naar de slager of visboer vind ik nog steeds een dingetje. Ze moeten hun weegschaal even anders zetten en dan voel ik me opgelaten. Ook hiermee wil ik toch weer beginnen. Dan heb je kwaliteit vlees en vis en geen plastic! Vlees en vis eten we trouwens niet zoveel, dus op zich zou dit haalbaar moeten zijn.
Koek, gebak, taart: meestal maak ik koekjes en taart zelf. Ook dit gaat in pieken en dalen. Als ik genoeg energie heb, doe ik dit het liefst. Soms wordt het een rolletje biscuits of een pak koek uit de supermarkt.
Bladerdeeg / pizzadeeg: dat maak ik vaak zelf. Hiervoor geldt hetzelfde als hierboven: alleen met voldoende energie.
Sapjes en drankjes: koop ik doorgaans in een glazen fles. Meestal is dat alleen met verjaardagen, maar soms wordt het ook weleens sap in karton.
Sauzen: het meeste kopen we in glas. Maar soms maken we het ons zelf makkelijk en kopen we knijpflessen.
Snoep: koop ik het liefst niet, alleen met verjaardagen en feestjes. Op die manier blijft het bijzonder voor de kinderen.

Zo zijn er nog wel een aantal etenswaren te noemen, maar dit waren de belangrijkste veranderingen bij ons op het gebied van minder plastic in huis halen. Voor koffie, roomboter, chips en nog een aantal etenswaren die niet in plastic, maar in een verpakking zit wat bij het restafval moet, heb ik geen alternatief. Wel kies ik voor de grootste verpakking bij bijvoorbeeld koffie.

Wat betreft het non-food gedeelte gaat het op en neer. Ik gebruik bijvoorbeeld mijn eigen gemaakte tandpasta, maar we hebben ook gewone tandpasta in de badkamer staan. Niet iedereen bij ons thuis vindt het fijn om met kokosolie zijn tanden te poetsen ;-). We hebben een jaar geleden 100% afbreekbare, bamboe tandenborstels aangeschaft, maar ik was niet zo tevreden. Ze gingen snel kapot en de haren lieten los. Voor de kinderen had ik daarom een ander alternatief gevonden, namelijk tandenborstels waarbij je alleen de koppen vervangt, zonder dat je de hele tandenborstel moet weggooien. Wel plastic, maar minder. Dus die houden we erin.

Voor toiletpapier heb ik een vervanging gevonden, namelijk ongebleekt, eco toiletpapier in bulk. Wordt zonder plastic en in een kartonnen doos geleverd. Er zit ook een dubbel aantal vellen op een rol, dus qua prijs scheelt het niet zoveel als in de supermarkt. Hopelijk kunnen we met 80 rollen een tijdje mee doen. Ik had al eens eerder toiletpapier in bulk gekocht, maar daar zat evengoed plastic omheen.
Voor het wassen en douchen gebruik ik blokken zeep, maar er staan ook nog plastic verpakkingen in de badkamer. Om dezelfde reden als de tandpasta. Haren worden gewassen met shampoo, in plastic verpakkingen. Een tijdje heb ik mijn haren alleen gewassen met water (de ‘no poo’ methode). Daar is de klad in gekomen, maar dat wil ik ook weer oppakken. Het beviel me heel goed, maar soms wil je gewoon een lekker geurtje in je haar. En dan begin je ineens weer met shampoo.
Voor het wassen van onze kleding gebruik ik wasnoten, maar om dezelfde reden als mijn haar, was ik afwisselend met ecologisch wasmiddel, in een kartonnen verpakking.

Zoals je merkt, gaat niet alles even makkelijk. Voor sommige producten heb ik nog steeds geen vervanging, voor andere producten juist wel en is het routine geworden. Het is niet iets wat je in een paar weken verandert, daar kunnen soms jaren overheen gaan, zoals bij ons het geval is. Het is voortdurend zoeken, aanpassen, terugvallen in oude gewoontes en weer de nieuwe gewoontes oppakken. Maar ik vind dat je het op die manier kunt volhouden, zonder de handdoek definitief in de ring te gooien.

Leuk dat je meeleest! Ik ben de zeer gewone vrouw achter deze site. Mijn naam is Gerda (39) en ik schrijf over mijn alledaagse leven: ons gezin, feestjes en traktaties, duurzaam en groen leven, ontwerpen en moestuinieren. Maar ook over de ziekte van Bechterew.

Ik heb weer een nieuwe post. Ben benieuwd naar je reactie!